• Zapewnienie powszechnego i darmowego dostępu do zbioru skanów archiwalnych map Regionu Gdańskiego oraz sąsiednich regionów
• Zdigitalizowanie i zabezpieczenie arkuszy map, które są szczególnie cenne z uwagi na ich wartość historyczną i naukową.
• Doprowadzenie do zjednoczenia zbiorów archiwalnych map, które są obecnie rozproszone wśród państwowych instytucji i kolekcjonerów prywatnych
• Stworzenie bazy skanów archiwalnych map topograficznych, która mogłaby zostać wykorzystana w celach naukowych przez lokalne ośrodki naukowe (Geograficzne Systemy Informacyjne)
• Popularyzowanie aktywnej formy poznawania historii Regionu poprzez wykorzystywanie archiwalnych map w systemach GPS
• Udostępnienie przedwojennych publikacji naukowych z dziedziny kartografii i geodezji.

Dzięki nawiązaniu współpracy z Instytututem Geografii Uniwersytetu Gdańskiego. na stronie prezentowany jest bogaty zbiór map topograficznych w skali 1:25 000 oraz 1:100 000. Dzięki temu strona stanowi największą w sieci kolekcję map topograficznych Pomorza. Aktualnie w zbiorze znajduje się ponad 130 map 1:25 000 Wojskowego Instytutu Geograficznego, ponad 250 map 1:25 000 z serii messtischblatt oraz ponad 50 map 1:100 000 z serii "Karte des Deutschen Reiches".

Większość z prezentowanych map 1:25 000 zostało przeskanowanych na profesjonalnym skanerze wielkoformatowym. Dzięki temu zniekształcenia geometryczne są niewielkie. Skany z powodzeniem mogą być wykorzystywane przy nawigacji GPS oraz do analizy GIS.

Dlaczego powszechny dostęp do archiwalnych map regionu jest tak ważny? Każda mapa jest pewnego rodzaju pamięcią przestrzeni. Współczesne mapy odwzorowują nasze aktualne otoczenie w którym żyjemy. Natomiast mapy archiwalne stają kluczem do historii, jak i do przyszłości. Kluczem do historii, gdyż ukazują nam przestrzeń istniejącą kilkadziesiąt/kilkaset lat temu. Kluczem do przyszłości - gdyż dzięki analizie archiwalnych map możemy przewidywać przyszłe zmiany komponentów środowiska przyrodniczego [ rzeźba terenu, stosunki hydrologiczne, szata roślinna ]

Zainteresowanie archiwalnymi materiałami kartograficznymi z roku na rok jest coraz większe. Archiwalne mapy stają się przewodnikiem dla turystów odbywających "podróże w przeszłość". Podróżując z palmtopem z GPS w którym jest zarejestrowany skan przedwojennej mapy, można na nowo odkrywać zapomnianą przestrzeń. Z archiwalnymi mapami nie rozstają się poszukiwacze skarbów. Na dawnych mapach poszukują oni dawnych karczm, nieistniejących już osad na miejscu których można znaleźć przy użyciu wykrywacza metali wiele interesujących przedmiotów. Z archiwalnych map korzystają miłośnicy historii. Z kartograficznych źródeł mogą wydobyć informacje, których próżno by szukać w książkach.

Wzrost zainteresowania archiwalnymi mapami wykorzystują głównie firmy zajmujące się sprzedażą reprintów map [ Topmap, Marpress ]. Oferują one bardzo bogaty zbiór map, któremu obecnie nie dorównuje żaden niekomercyjny projekt. Jednak koszta uzyskania map z komercyjnych zbiorów sprawiają, że z map archiwalnych korzysta stosunkowo niewielka grupa odbiorców.

Projekty niekomercyjnego udostępniania archiwalnych map borykają się z licznymi problemami związanymi ze skanowaniem zbiorów, jakością oferowanych map oraz miejscem serwerowym. Częściowo jest to spowodowane brakiem środków finansowych na utrzymanie serwera i gromadzenie zbiorów. Jednak poważniejszym problemem jest brak zrozumienia idei darmowego udostępniania archiwalnych map wśród przedstawicieli państwowych instytucji i kolekcjonerów map. W przypadku instytucji posiadających zbiory archiwalnych map często występuje "syndrom psa ogrodnika". Jedne instytucje nie udostępniają zbiorów do skanowania zasłaniając się regulaminem, w którym jest napisane iż skanowanie może być wykonywane tylko przez firmę XXX za cenę trzykrotnie wyższą od rynkowych. Chlubnym wyjątkiem jest tu Instytut Geografii Uniwersytetu Gdańskiego oraz Wojewódzki Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Gdańsku, z którymi to współpraca przebiegała bardzo pomyślnie.

Czy w takich warunkach istnieją szansę na rozwinięcie niekomercyjnego projektu udostępniania archiwalnych map? Odpowiedź brzmi: TAK. Przez kilka miesięcy prowadzenia tej strony przekonałem się, że jest jeszcze wielu ludzi dobrej woli, którzy chcą wspierać tą inicjatywę. Odpowiednio koordynując nasze siły można przezwyciężyć bariery które do niedawna skutecznie blokowały udostępnianie map. Niestety ten proces wymaga długiego czasu.... Wszystkie osoby, które chciałyby przyłączyć się do współpracy w zakresie projektu mapy.eksploracja.pl zapraszam do odwiedzenia działu "Współpraca" oraz "Wsparcie"

W celu zabezpieczenia zbioru przed komercyjnym zastosowaniem - wszystkie mapy zostały "okaleczone" znakiem wodnym. Jest to konieczne, gdyż w przeszłości już nie raz mapy z tego zbioru były nielegalnie sprzedawane na Allegro a także przez Topmap [ http://www.chem.univ.gda.pl/~tomek/mapy.htm].

Prawa materialne do skanów map posiadają autorzy skanów, którzy zostali wymienieni na poszczególnych arkuszach map. Skany map są chronione ustawą z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Kazimierz Niecikowski: